Στάση πληρωμών φοβούνται οι μεσίτες – Ποια μέτρα ζητούνται από την πολιτεία

Κατακόρυφη άνοδο παρουσιάζουν τα ενοίκια στην Αττική την τελευταία εξαετία, με τις ζητούμενες τιμές να αυξάνονται κατά 38% στο σύνολο του λεκανοπεδίου, ενώ σε ορισμένες περιοχές οι ανατιμήσεις ξεπερνούν το 52% και το 54%. Ακόμη και στα δυτικά προάστια και στον Πειραιά – περιοχές που μέχρι πρόσφατα θεωρούνταν πιο οικονομικές – η αύξηση των μισθωμάτων έχει καταστήσει δυσβάσταχτη την ενοικίαση.

Στα βόρεια προάστια οι τιμές έφτασαν τα 11,4 ευρώ/τ.μ. με άνοδο 41%, ενώ τα νότια παραμένουν πρωταθλητές ακρίβειας με 13 ευρώ/τ.μ. (+24%). Η ΕΛΣΤΑΤ καταγράφει ότι μόνο τον τελευταίο χρόνο τα ενοίκια αυξήθηκαν κατά 11,4% κατά μέσο όρο, με εντυπωσιακά ποσοστά σε ορισμένες περιοχές: +28,6% στον Άγιο Ιωάννη Ρέντη, +19,6% στην Πετρούπολη, +19,3% στον Βοτανικό, +16,8% στην Αγία Βαρβάρα.

Ο πρόεδρος του Συλλόγου Μεσιτών Αττικής, Δημήτρης Ποταμιάνος, είχε προειδοποιήσει ήδη από το 2024 ότι οι μισθωτές δεν θα μπορέσουν να ανταπεξέλθουν σε ενοίκια που αυξάνονται ασύμμετρα σε σχέση με τους μισθούς. «Το ενοίκιο είναι πρωταρχική ανάγκη. Με τα σημερινά δεδομένα είναι πολύ πιθανόν κάποιοι να αδυνατούν να το πληρώσουν», τόνισε χαρακτηριστικά.

Για να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα, προτείνεται συνδυασμός κοινωνικής πολιτικής για τα χαμηλά εισοδήματα, μείωση φορολογίας στα ακίνητα και αύξηση της προσφοράς κατοικιών. Παρά τις προσδοκίες ότι περίπου 8.000 ακίνητα θα διοχετευθούν σύντομα στην αγορά από servicers, εκτιμάται ότι θα χρειαστούν δύο χρόνια για να φανεί ουσιαστική βελτίωση.

Προς το παρόν, οι μεσίτες βλέπουν σταθεροποίηση σε υψηλά επίπεδα και μείωση των συναλλαγών, ενώ πολλά ακίνητα μένουν ανοίκιαστα για μεγαλύτερο διάστημα. Το φαινόμενο της αύξησης στις «φθηνές» περιοχές αποδίδεται στη μετακίνηση πληθυσμού από ακριβότερες γειτονιές, με αποτέλεσμα η «προσιτή στέγη» να τείνει να εξαφανιστεί.

Το άρθρο  Iτορικά υψηλά τα ενοίκια: Πάνω από 50% οι αυξήσεις σε έξι χρόνια στην Αττική εμφανίστηκε πρώτα στο ΑΘΗΝΑΪΚΑ ΝΕΑ.

Το ποσοστό αυτό υπερβαίνει κατά πολύ τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, ο οποίος κυμαίνεται μεταξύ 10% και 15%, και αποτελεί μια από τις σημαντικότερες προκλήσεις για την ελληνική αγορά ακινήτων και την κοινωνική πολιτική στέγασης.

Η κατανομή των κενών κατοικιών δεν είναι ομοιόμορφη σε όλη τη χώρα. Πέντε περιφέρειες συγκεντρώνουν σχεδόν το 60% των αδιάθετων ακινήτων: η Αττική με 526.000, η Κεντρική Μακεδονία με 363.000, η Πελοπόννησος με 209.000, η Δυτική Ελλάδα με 155.000 και η Θεσσαλία με 133.000 κενές κατοικίες.

Ενδιαφέρον παρουσιάζει ότι στην Κεντρική Μακεδονία περίπου το ένα στα τρία σπίτια παραμένει κλειστό, ενώ στην Αττική το αντίστοιχο ποσοστό φτάνει σχεδόν το 25%. Τα στοιχεία αυτά περιλαμβάνουν όχι μόνο εξοχικές κατοικίες, αλλά και αστικά διαμερίσματα που κάποτε ήταν κατοικημένα και πλέον παραμένουν εγκαταλελειμμένα.

Ένα σημαντικό ποσοστό αυτών των κλειστών κατοικιών είναι παλιά κτίσματα, πολλά από τα οποία χρονολογούνται ακόμα και από τη δεκαετία του 1940. Με το 87,5% των κατοικιών να είναι άνω των 30 ετών, οι ιδιοκτήτες συχνά αποφεύγουν να προχωρήσουν σε ανακαινίσεις, λόγω του υψηλού κόστους και των περιορισμένων προσδοκιών απόδοσης στην αγορά. Αυτός ο παράγοντας συμβάλλει στην παρατεταμένη αδράνεια αυτών των ακινήτων, τα οποία μένουν κλειστά, με την ελπίδα είτε για αύξηση των τιμών είτε για αλλαγές στη νομοθεσία που θα καταστήσουν πιο ελκυστική την αξιοποίησή τους.

Η διαχείριση και η αναζωογόνηση αυτού του μεγάλου αποθέματος κατοικιών αποτελεί κρίσιμο ζήτημα για τη μείωση της στεγαστικής κρίσης και την αναστροφή της εικόνας της αγοράς ακινήτων στην Ελλάδα.

Το άρθρο Μεγάλο ποσοστό κατοικιών στην Ελλάδα παραμένει αναξιοποίητο, επιδεινώνοντας την κρίση στέγασης εμφανίστηκε πρώτα στο ΑΘΗΝΑΪΚΑ ΝΕΑ.

Με ηπιότερο ρυθμό συνεχίζεται το ανοδικό σερί στις τιμές των διαμερισμάτων – Πιο έντονη η αύξηση σε Θεσσαλονίκη και επαρχία

Ακάθεκτη, αν και με ελαφρώς μειωμένη ένταση, συνεχίζεται και το 2025 η άνοδος στις τιμές των διαμερισμάτων. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, κατά το πρώτο τρίμηνο του έτους οι τιμές των διαμερισμάτων κατέγραψαν αύξηση 6,8% σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2024.

Ειδικότερα, οι τιμές για τα νέα διαμερίσματα (ηλικίας έως 5 ετών) αυξήθηκαν κατά 8,0%, ενώ για τα παλαιότερα (άνω των 5 ετών) η άνοδος διαμορφώθηκε στο 6,0%. Υπενθυμίζεται ότι για το 2024, οι τιμές των διαμερισμάτων σημείωσαν μέση ετήσια άνοδο 8,9%, έναντι 13,9% το 2023.

Γεωγραφικά, η μεγαλύτερη αύξηση για το πρώτο τρίμηνο του 2025 καταγράφεται στη Θεσσαλονίκη με 10%, ενώ ακολουθούν οι λοιπές περιοχές της χώρας με 8,0%, οι άλλες μεγάλες πόλεις με 7,3% και η Αθήνα με 5,5%.

Συνολικά, για τις αστικές περιοχές, η αύξηση στις τιμές έφτασε κατά μέσο όρο το 6,2%, έναντι 8,6% το 2024. Το φαινόμενο της συνεχούς ανόδου αποδίδεται σε υψηλή ζήτηση, μειωμένη προσφορά και αυξανόμενο επενδυτικό ενδιαφέρον για την ελληνική αγορά κατοικίας.

Το άρθρο Συνεχίζεται η άνοδος στις τιμές ακινήτων – Αυξήσεις έως 8% στα νέα διαμερίσματα το 2025 εμφανίστηκε πρώτα στο ΑΘΗΝΑΪΚΑ ΝΕΑ.

Οι τιμές ακινήτων κατέγραψαν εντυπωσιακή άνοδο μετά το 2018, αγγίζοντας σχεδόν τα προ κρίσης επίπεδα, με αύξηση 13,9% το 2023 και 8,7% το 2024. Αντίθετα, το διαθέσιμο εισόδημα αυξήθηκε με σημαντικά χαμηλότερο ρυθμό. Οι ενοικιαστές είναι οι μεγάλοι χαμένοι, καθώς πάνω από το 50% τους καταβάλλει πάνω από το 30% του εισοδήματός του μόνο για το ενοίκιο. Για όσους εξυπηρετούν στεγαστικό δάνειο, το ποσοστό αυτό αγγίζει το 42%.

Η κατάσταση είναι ακόμη πιο επιβαρυμένη στα αστικά κέντρα και τα νησιά. Στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη, πάνω από το 50% των ενοικιαστών έχουν υποστεί αυξήσεις ενοικίων τα τελευταία δύο χρόνια – σε πολλές περιπτώσεις άνω του 20%. Ιδιαίτερα έντονες είναι οι αυξήσεις σε τουριστικές περιοχές, εξαιτίας της εξάπλωσης της βραχυχρόνιας μίσθωσης τύπου Airbnb.

Η αβεβαιότητα για το μέλλον κυριαρχεί: έξι στους δέκα πολίτες προβλέπουν περαιτέρω αυξήσεις σε τιμές και ενοίκια, με κύριες αιτίες τη βραχυχρόνια μίσθωση, τις φορολογικές πολιτικές και τα υψηλά επιτόκια.

Μόλις το 12% των πολιτών εκφράζει πρόθεση αγοράς κατοικίας τα επόμενα δύο χρόνια, λόγω περιορισμένης προσφοράς και υψηλών τιμών. Νέοι και ζευγάρια που νοικιάζουν, αν και εκφράζουν μεγαλύτερο ενδιαφέρον για αγορά, σκοντάφτουν στο υψηλό κόστος.

Η μελέτη καταλήγει στην ανάγκη για συνολικές και στοχευμένες παρεμβάσεις: ενίσχυση της κατασκευαστικής δραστηριότητας, επανένταξη κενών κατοικιών στην αγορά, καλύτερη ρύθμιση των βραχυχρόνιων μισθώσεων και νέα στεγαστικά εργαλεία για να ενισχυθεί η προσφορά σε προσιτή κατοικία. Χωρίς δραστικά μέτρα, η κρίση στη στέγαση αναμένεται να βαθύνει.

Το άρθρο Ακριβή κατοικία, φθηνό εισόδημα: Στο κόκκινο η στέγαση για τα ελληνικά νοικοκυριά εμφανίστηκε πρώτα στο ΑΘΗΝΑΪΚΑ ΝΕΑ.

Τα διαθέσιμα ίδια κεφάλαια υπολογίζονται έως 60.000 ευρώ, ενώ όπως αναφέρει το dikaiologitika.gr, αν προβούν σε δανεισμό που σε πολλές περιπτώσεις η δόση του δανείου μπορεί να είναι ίση ή/και μικρότερη από το μηνιαίο μίσθωμα, τότε το διαθέσιμο κεφάλαιο μπορεί να αγγίξει και τις 100.000 – 120.000 ευρώ στις φοιτητικές περιοχές της Αθήνας.

Τα μέχρι τώρα στοιχεία ως προς τις μισθώσεις για τη φετινή χρονιά είναι αποκαλυπτικά, αφού οι αυξητικές τάσεις αγγίζουν ακόμη και το 26%, σε σχέση με το 2021, όπως επίσης παρουσιάζεται μικρή διαθεσιμότητα ακινήτων προς μίσθωση.

Για παράδειγμα, στις περιοχές της Αθήνας, η 1 στις 10 κατοικίες που είναι κατάλληλες για φοιτητές διατίθεται με μίσθωμα έως 300 ευρώ.

Ενδεικτικό είναι ότι η αναζήτηση φοιτητικής κατοικίας άνω του 1ου ορόφου έως 50 τ.μ. κοστίζει έως και 300 ευρώ στην Αθήνα.

Σύμφωνα με τις αναρτημένες αγγελίες σε ιστοσελίδες ακινήτων, στις περιοχές του κέντρου των Αθηνών οι κατοικίες άνω του 1ου ορόφου έως 50 τ.μ. που διατίθενται με ζητούμενο μίσθωμα έως 300 ευρώ αποτελούν μόλις το 12,47% (κυρίως γκαρσονιέρες 21 – 30 τ.μ.) επί του συνόλου των διαθέσιμων προς μίσθωση κατοικιών άνω του 1ου ορόφου έως 50 τ.μ.

Δηλαδή 1 στις 10 κατοικίες κατάλληλες για φοιτητές διατίθεται με μίσθωμα έως 300 ευρώ στην Αθήνα.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που προκύπτουν από τις δημοσιευμένες αγγελίες, το 58,35% των διαθέσιμων προς μίσθωση κατοικιών διατίθεται με μίσθωμα από 400 ευρώ έως 500 ευρώ/μήνα στο κέντρο της Αθήνας.

Στα δυτικά προάστια το 63,49% με ζητούμενο μίσθωμα από 350 ευρώ έως 450 ευρώ/μήνα, στα νότια προάστια το 66,8% με μίσθωμα από 400 ευρώ έως 500 ευρώ/μήνα και στον Πειραιά το 50,98% με μίσθωμα από 300 ευρώ έως 400 ευρώ/μήνα.

Οι περιοχές και οι ευκαιρίες

Οι γονείς θα πρέπει να γνωρίζουν ότι είναι δύσκολη η εύρεση μικρής γκαρσονιέρας μη ανακαινισμένης σε περιοχές όπως Ζωγράφου, Εξάρχεια, Παγκράτι, Κουκάκι, Καλλιθέα και Νέο Κόσμο.

Όπως εξηγεί, στην εφημερίδα «Τα Νέα», ο Θεμιστοκλής Μπάκας, πρόεδρος του Πανελλαδικού Δικτύου E-Real Estates, μεγάλο μέρος των ιδιοκτητών, ιδιαίτερα σε Παγκράτι, Κουκάκι και Νέο Κόσμο, έχουν προβεί σε μερική ή/και ολική ανακαίνιση του ακινήτου είτε διότι κάποιο διάστημα είχαν εγγράψει το ακίνητο σε πλατφόρμα βραχυχρόνιας μίσθωσης, είτε για να καρπωθούν οι ίδιοι την υπεραξία του ακινήτου

Η αγορά φοιτητικής κατοικίας, όπως τονίζει ο Μπάκας, με τα σημερινά δεδομένα αποτελεί μια ασφαλή επένδυση (ιδιαίτερα αν αναζητήσουν κατοικία που χρειάζεται ανακαίνιση) τόσο λόγω των θετικών αποτελεσμάτων που καταγράφει η κτηματαγορά για τέταρτη συνεχόμενη χρονιά, αλλά παράλληλα επειδή ελάχιστοι φοιτητές που σπουδάζουν στην Αθήνα επιστρέφουν στη πόλη καταγωγής μετά την ολοκλήρωση των σπουδών τους.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του Πανελλαδικού Δικτύου E-Real Estates, οι ζητούμενες τιμές πώλησης μικρών και κατοικιών έως 35 τ.μ. ανάλογα την περιοχή διαμορφώνονται από 2.000 – 2.500 ευρώ/τ.μ. έως και 3.000 ευρώ/τ.μ. αν το διαμέρισμα είναι πλήρως ανακαινισμένο ή/και νεότερα ηλικιακά.

Οικονομικές επιλογές μπορούν οι γονείς να αναζητήσουν σε περιοχές του ευρύτερου Πειραιά και της Κυψέλης, κυρίως σε ακίνητα μη ανακαινισμένα.

Το άρθρο Φοιτητική στέγη: Τεράστιο άλμα στις τιμές των ενοικίων οδηγεί σε εναλλακτικές οδούς εμφανίστηκε πρώτα στο ΑΘΗΝΑΪΚΑ ΝΕΑ.