Στο πεδίο της κοινωνικής πολιτικής, το νέο πλαίσιο περιλαμβάνει μόνιμες οικονομικές ενισχύσεις για συνταξιούχους και δικαιούχους σύνταξης χηρείας, καθώς και επιστροφή ενοικίου για όσους διαμένουν σε μισθωμένη κύρια κατοικία. Παράλληλα, στο εργασιακό σκέλος, εισάγονται νέες υποχρεώσεις για τις επιχειρήσεις σχετικά με τη δημοσιοποίηση στοιχείων για τις μισθολογικές ανισότητες μεταξύ ανδρών και γυναικών.

Κεντρικό μέτρο του πακέτου αποτελεί η καθιέρωση μόνιμου επιδόματος ύψους 300 ευρώ για χήρες και χήρους που έχουν ως μοναδικό εισόδημα τη σύνταξη χηρείας. Το μέτρο θα αφορά δικαιούχους από την ηλικία των 60 ετών και άνω, διευρύνοντας το ηλικιακό όριο σε σχέση με προηγούμενα σενάρια που τοποθετούσαν την έναρξη στα 65 έτη.

Παράλληλα, θεσμοθετείται μόνιμη ετήσια ενίσχυση για συνταξιούχους άνω των 65 ετών, ύψους 300 ευρώ καθαρά, η οποία θα καταβάλλεται κάθε Νοέμβριο. Για τα ζευγάρια συνταξιούχων το συνολικό ποσό θα ανέρχεται στα 600 ευρώ.

Το πλαίσιο συνοδεύεται από νέα εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια. Για τους άγαμους, το ετήσιο εισόδημα δεν θα πρέπει να υπερβαίνει τις 25.000 ευρώ και η ακίνητη περιουσία τις 300.000 ευρώ. Για τους έγγαμους, τα αντίστοιχα όρια διαμορφώνονται στις 35.000 ευρώ εισόδημα και στις 400.000 ευρώ περιουσίας.

Στο ίδιο πακέτο εντάσσεται και η επιστροφή ενοικίου για συνταξιούχους που διαμένουν σε μισθωμένη πρώτη κατοικία. Σύμφωνα με τα παραδείγματα που επεξεργάζεται το οικονομικό επιτελείο, συνταξιούχος που καταβάλλει μηνιαίο ενοίκιο 600 ευρώ θα μπορεί να λάβει συνολικά 900 ευρώ καθαρά τον Νοέμβριο, συνδυάζοντας την επιστροφή ενοικίου με το ετήσιο επίδομα.

Παράλληλα, προβλέπονται αλλαγές και στο συνταξιοδοτικό σκέλος από το 2027, καθώς σχεδιάζεται αύξηση των συντάξεων κατά 2,6% από την 1η Ιανουαρίου εκείνης της χρονιάς. Οι δικαιούχοι αναμένεται να διαπιστώσουν τις σχετικές μεταβολές στις αποδοχές τους από τον Δεκέμβριο του 2026, ενώ εξετάζονται και παρεμβάσεις στο ζήτημα της προσωπικής διαφοράς.

Στον τομέα της εργασίας, οι νέοι κανόνες για τη μισθολογική ισότητα επιβάλλουν αυξημένες υποχρεώσεις διαφάνειας στις επιχειρήσεις. Οι εργοδότες θα καλούνται να δημοσιοποιούν στοιχεία σχετικά με το μισθολογικό χάσμα μεταξύ ανδρών και γυναικών, τις αποκλίσεις στα bonus, τη διάμεση διαφορά αποδοχών, αλλά και τα μισθολογικά δεδομένα ανά κατηγορία εργαζομένων.

Αλλαγές επέρχονται και στη διαδικασία προσλήψεων. Οι επιχειρήσεις θα υποχρεώνονται να γνωστοποιούν εξαρχής το επίπεδο αμοιβής ή το εύρος του μισθού για κάθε θέση εργασίας, ενώ απαγορεύεται πλέον να ζητούν από τους υποψηφίους πληροφορίες σχετικά με τις προηγούμενες αποδοχές τους.

Η κυβερνητική παρέμβαση επιχειρεί να συνδυάσει την οικονομική ανακούφιση ευάλωτων ομάδων με τη διαμόρφωση ενός πιο διαφανούς εργασιακού περιβάλλοντος, σε μια περίοδο κατά την οποία η ακρίβεια και οι ανισότητες στις αμοιβές παραμένουν στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης.

Το άρθρο Με παρεμβάσεις σε συντάξεις και αγορά εργασίας επιχειρείται ενίσχυση εισοδημάτων και μεγαλύτερη διαφάνεια στις αμοιβές εμφανίστηκε πρώτα στο ΑΘΗΝΑΪΚΑ ΝΕΑ.

Προαιρετική ασφάλιση έως 1.500 ένσημα μέσω ΔΥΠΑ

Σημαντική αλλαγή στο καθεστώς συνταξιοδότησης μακροχρόνια ανέργων εισάγει νέα ρύθμιση του Υπουργείο Εργασίας, η οποία προβλέπει τη δυνατότητα προαιρετικής συνέχισης της ασφάλισης για όσους παραμένουν εκτός αγοράς εργασίας για μεγάλο χρονικό διάστημα. Η διάταξη εντάσσεται στο νομοσχέδιο για τα εργασιακά και στοχεύει στη διευκόλυνση της θεμελίωσης συνταξιοδοτικού δικαιώματος.

Σύμφωνα με το νέο πλαίσιο, μακροχρόνια άνεργοι που είναι εγγεγραμμένοι στη ΔΥΠΑ μπορούν να ασφαλίζονται προαιρετικά, ώστε να συμπληρώσουν έως 1.500 ένσημα. Το βασικό στοιχείο της ρύθμισης είναι ότι δεν τίθενται πλέον ηλικιακά όρια, σε αντίθεση με το προηγούμενο καθεστώς που προέβλεπε διαφορετικά όρια ηλικίας για άνδρες και γυναίκες.

Δικαίωμα ένταξης αποκτούν όσοι έχουν συμπληρώσει τουλάχιστον 12 συνεχόμενους μήνες ανεργίας και παραμένουν εγγεγραμμένοι στο μητρώο της ΔΥΠΑ. Παράλληλα, απαραίτητη προϋπόθεση είναι η ύπαρξη ενεργής Ψηφιακής Κάρτας ΔΥΠΑ, η οποία πρέπει να ανανεώνεται κάθε μήνα, προκειμένου να διατηρείται η ιδιότητα του ανέργου.

Η ρύθμιση αφορά ασφαλισμένους του ΕΦΚΑ, καθώς και ασφαλισμένους σε επικουρικά ταμεία μισθωτών. Οι ασφαλιστικοί φορείς θα ελέγχουν και θα πιστοποιούν ότι ο απαιτούμενος υπολειπόμενος χρόνος ασφάλισης για πλήρη σύνταξη δεν υπερβαίνει τις 1.500 Ημέρες Ασφάλισης, αποστέλλοντας σχετική βεβαίωση στις υπηρεσίες του e-ΕΦΚΑ.

Ειδική πρόβλεψη υπάρχει και για ανέργους που προέρχονται από βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα. Και αυτοί μπορούν να ενταχθούν στο πρόγραμμα της ΔΥΠΑ, με κάλυψη των εισφορών τους από πόρους του Οργανισμού, χωρίς όμως ο χρόνος της προαιρετικής ασφάλισης να λογίζεται ως χρόνος βαρέων και ανθυγιεινών.

Το άρθρο Ρύθμιση για σύνταξη μακροχρόνια ανέργων χωρίς ηλικιακά όρια εμφανίστηκε πρώτα στο ΑΘΗΝΑΪΚΑ ΝΕΑ.

Αλλαγές μεγάλης κλίμακας φέρνει το νέο εργασιακό νομοσχέδιο που αναμένεται να κατατεθεί έως το τέλος Ιουνίου, με στόχο τη θεσμική αναβάθμιση των συνθηκών εργασίας, την ενίσχυση της πρόληψης επαγγελματικών κινδύνων και την αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών στους χώρους εργασίας.

Ελεύθερη κατανομή ετήσιας άδειας

Ένα από τα σημαντικότερα σημεία του σχεδίου νόμου αφορά την ετήσια άδεια των εργαζομένων. Με τη νέα ρύθμιση, παρέχεται στους εργαζομένους η δυνατότητα να κατανέμουν την άδειά τους όπως οι ίδιοι επιθυμούν, ύστερα από συνεννόηση με τον εργοδότη. Πρόκειται για μια σημαντική μεταρρύθμιση που δίνει περισσότερη ευελιξία και έλεγχο στους ίδιους τους εργαζόμενους όσον αφορά τον χρόνο ανάπαυσης.

Μέχρι σήμερα, η δυνατότητα «σπαστής» άδειας δινόταν μόνο κατ’ εξαίρεση και υπό αυστηρές προϋποθέσεις. Στην πράξη, όμως, οι άδειες συγκεντρώνονταν κατά κύριο λόγο τον Αύγουστο. Με τη νέα διάταξη, εφόσον υπάρξει συμφωνία με τον εργοδότη, η άδεια μπορεί να κατανέμεται διαφορετικά, αν και ο εργοδότης θα διατηρεί το δικαίωμα άρνησης λόγω φόρτου εργασίας.

Τρεις διεθνείς συμβάσεις στο προσκήνιο

Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει και την κύρωση τριών διεθνών πράξεων της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας (ILO), ενισχύοντας τη συμμόρφωση της ελληνικής νομοθεσίας με τις σύγχρονες διεθνείς προδιαγραφές.

Νέα εργαλεία και υποχρεώσεις για την πρόληψη ατυχημάτων

Με στόχο την ενίσχυση της ασφάλειας στους χώρους εργασίας, το Υπουργείο Εργασίας προωθεί σειρά διατάξεων που περιλαμβάνουν:

• Ψηφιοποίηση του Βιβλίου Συστάσεων: Το ειδικό βιβλίο με τις υποδείξεις του Τεχνικού Ασφαλείας και του Ιατρού Εργασίας θα τηρείται πλέον σε ηλεκτρονική μορφή, διευκολύνοντας τους ελέγχους και μειώνοντας τη γραφειοκρατία.

• Υποχρεωτικοί Συντονιστές Ασφάλειας σε τεχνικά έργα: Εισάγεται η υποχρεωτική παρουσία συντονιστών υγείας και ασφάλειας, ανάλογα με την έκταση και την πολυπλοκότητα του έργου. Οι συντονιστές θα είναι υπεύθυνοι για τη διασφάλιση της συμμόρφωσης με τα μέτρα πρόληψης ατυχημάτων.

• Μείωση ορίου για τον Τεχνικό Ασφαλείας: Ο αριθμός των εργαζομένων κάτω από τον οποίο ο εργοδότης μπορεί να αναλάβει ο ίδιος καθήκοντα τεχνικού ασφαλείας, μειώνεται από 50 σε 20 άτομα. Έτσι ενισχύεται η ανάγκη για εκπαίδευση ή πρόσληψη εξειδικευμένου προσωπικού.

• Εκπαίδευση στις πρώτες βοήθειες: Καθιερώνεται η υποχρεωτική εκπαίδευση εργαζομένων σε βασικές πρώτες βοήθειες, όπως η ΚΑΡΠΑ και ο χειρισμός Heimlich, υπό την ευθύνη του εργοδότη.

• Αναθεώρηση επικινδυνότητας επιχειρήσεων: Επανακαθορίζεται η κατάταξη των επιχειρήσεων με βάση την επικινδυνότητα, γεγονός που επηρεάζει τις υποχρεώσεις τους όσον αφορά τον Τεχνικό Ασφαλείας και τον Ιατρό Εργασίας.

• Συνεργασία με επιστημονικούς φορείς: Οι απαιτούμενες μετρήσεις μπορούν πλέον να ανατεθούν σε εξειδικευμένους φορείς, όπως το ΕΛΙΝΥΑΕ ή ερευνητικά ιδρύματα, ενισχύοντας την αξιοπιστία και την ακρίβεια των ελέγχων.

• Νέα κριτήρια για τις επαγγελματικές ασθένειες: Η διαδικασία καταγραφής και αναγνώρισης επαγγελματικών ασθενειών αναβαθμίζεται με την καθιέρωση σαφών και αντικειμενικών κριτηρίων.

• Ψηφιακό σύστημα ΗΡΙΔΑΝΟΣ: Δημιουργείται ένα Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα για την παρακολούθηση και καταγραφή θεμάτων υγείας και ασφάλειας στους χώρους εργασίας, το οποίο χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης. Το σύστημα θα καλύπτει καταγραφές ατυχημάτων, ελέγχους, εκπαίδευση προσωπικού και παρακολούθηση ψυχοκοινωνικών κινδύνων.

Το άρθρο Ανατροπές στην ετήσια άδεια και νέες υποχρεώσεις για την υγεία και ασφάλεια στην εργασία εμφανίστηκε πρώτα στο ΑΘΗΝΑΪΚΑ ΝΕΑ.

Σύμφωνα με την απόφαση, οι επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται, βάσει ΚΑΔ, στην παραγωγή και παροχή ηλεκτρικού ρεύματος, φυσικού αερίου, ατμού και κλιματισμού, στο εμπόριο και στις επισκευές οχημάτων, σε χρηματοπιστωτικές και ασφαλιστικές υπηρεσίες, καθώς και σε διοικητικές και υποστηρικτικές δραστηριότητες, υποχρεούνται να εφαρμόσουν την ψηφιακή κάρτα έως τις 3 Νοεμβρίου. Η μη συμμόρφωση συνεπάγεται πρόστιμα που ξεκινούν από 600 ευρώ και μπορεί να φτάσουν έως και 10.500 ευρώ ανά εργαζόμενο.

Ωστόσο, καθορίζονται τρεις εξαιρέσεις για τις οποίες δεν εφαρμόζεται προσωρινά η υποχρέωση:

1. Μη ενταγμένος κύριος ΚΑΔ: Εάν η βασική δραστηριότητα της επιχείρησης δεν περιλαμβάνεται στους ενταγμένους ΚΑΔ, ακόμα κι αν άλλες παράλληλες δραστηριότητες στον ίδιο χώρο εμπίπτουν στην ψηφιακή κάρτα ή υπάρχουν υποκαταστήματα που υπάγονται σε αυτή.

2. Ανενεργός κύριος ΚΑΔ: Όταν ο κύριος ΚΑΔ της επιχείρησης ανήκει στους ενταγμένους, αλλά δεν παρουσιάζει καμία οικονομική δραστηριότητα (με βάση το Ε3 του τελευταίου φορολογικού έτους), ενώ η κύρια επιχειρηματική δραστηριότητα ασκείται μέσω δευτερεύοντος μη ενταγμένου ΚΑΔ.

3. Μη ενταγμένα υποκαταστήματα: Εάν ο κύριος ΚΑΔ είναι ενταγμένος, αλλά τα υποκαταστήματα ανήκουν σε τομείς που ακόμη δεν έχουν υποχρεωθεί να εφαρμόσουν το μέτρο, λόγω του ειδικού χαρακτήρα τους.

Η απόφαση ορίζει ότι όλες οι επιχειρήσεις που εντάσσονται στον μηχανισμό υποχρεούνται να ενεργοποιούν την ψηφιακή κάρτα για όλους τους εργαζομένους που έχουν σχέση εξαρτημένης εργασίας και φυσική παρουσία στον χώρο απασχόλησης, συμπεριλαμβανομένων όσων εργάζονται μέσω δανεισμού.

Τέλος, διευκρινίζεται πως η υποχρέωση εφαρμόζεται ακόμα και αν στον ίδιο επαγγελματικό χώρο εκτελούνται και άλλες δραστηριότητες που δεν έχουν ενταχθεί (ακόμα) στην ψηφιακή κάρτα, εφόσον ο κύριος ΚΑΔ είναι ενταγμένος στο σύστημα.

Το άρθρο Έρχονται πρόστιμα έως 10.500€ για μη χρήση ψηφιακής κάρτας – Οι εξαιρέσεις που προβλέπει η νέα απόφαση εμφανίστηκε πρώτα στο ΑΘΗΝΑΪΚΑ ΝΕΑ.

α) είτε σε συνέχεια της αρχικής λήξης της,

β) είτε μετά την παρεμβολή κανονικής άδειας έτους 2022,

γ) είτε μετά τη μεσολάβηση πραγματικής εργασίας στον εργοδότη, καταγράφοντας και τα ακριβή χρονικά διαστήματα κανονικής αδείας ή πραγματικής εργασίας.

Αναλυτικότερα άνοιξε η πλατφόρμα υποβολής δηλώσεων για την επέκταση της ειδικής παροχής προστασίας μητρότητας από 6 σε 9 μήνες, μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης της Δημόσιας Διοίκησης (gov.gr).

Τη δήλωση πρέπει να υποβάλλουν όλες οι δικαιούχοι με ημερομηνίες έναρξης της ειδικής άδειας προστασίας μητρότητας από τις 26.05.2022 έως και τις 24.11.2022, ανεξάρτητα αν έχουν ήδη στείλει σχετικό ηλεκτρονικό μήνυμα ή αν έχουν υποβάλει σχετική δήλωση στις υπηρεσίες της ΔΥΠΑ.

Η δήλωση είναι προσβάσιμη με τους κωδικούς TaxisNet στη διεύθυνση του gov.gr στο σχετικό πεδίο της εργασίας.

Συγκεκριμένα, η συνημμένη Υπεύθυνη Δήλωση θα πρέπει να δηλώνει την επιθυμία για την επέκταση της Ειδικής Παροχής Προστασίας της Μητρότητας α) σε συνέχεια από την αρχική λήξη αυτής ή β) μετά την παρεμβολή της κανονικής άδειας του έτους 2022, η οποία ελήφθη ή γ) θα ληφθεί τη συγκεκριμένη χρονική περίοδο ή μετά τη μεσολάβηση πραγματικής εργασίας σε εργοδότη και τη χρονική περίοδο.

Η άδεια αυτή χορηγείται στις εργαζόμενες μετά τη λήξη της άδειας μητρότητας (τοκετού-λοχείας), της ισόχρονης προς το μειωμένο ωράριο άδειας, καθώς επίσης και στις εργαζόμενες που αμέσως μετά τα ανωτέρω διαστήματα κάνουν χρήση της ετήσιας κανονικής άδειας, εφ’ όσον αυτό είναι απαραίτητο με βάση της ετήσιες προθεσμίες για τη χορήγησή της.

Εάν η εργαζόμενη μητέρα δεν κάνει χρήση της προβλεπόμενης ισόχρονης προς το μειωμένο ωράριο άδειας, δικαιούται αμέσως μετά τη λήξη της άδειας λοχείας την ειδική άδεια προστασίας μητρότητας, στη συνέχεια δε και το μειωμένο ωράριο, όπως αυτό ισχύει. Σημειώνεται ότι σύμφωνα με την υπ’ αριθμ. 124/2018 γνωμοδότηση του Νομικού Συμβουλίου του κράτους, η οποία έγινε δεκτή από τον Υπουργό Εργασίας, ο χρόνος της εξάμηνης ειδικής παροχής προστασίας της μητρότητας δεν συμψηφίζεται στο διάστημα των 30 μηνών που διαρκεί η άδεια φροντίδας παιδιού («μειωμένο ωράριο»), το οποίο παρατείνεται αντίστοιχα. Έτσι, η εργαζόμενη μητέρα, μετά τη λήξη της ειδικής 9μηνης άδειας, δικαιούται να λάβει ολόκληρο το μειωμένο ωράριο, σύμφωνα με τα όσα ορίζονται για τον τρόπο χορήγησής του, στις οικείες Ε.Γ.Σ.Σ.Ε.

Το δικαίωμα της λήψεως ειδικής 9μηνης άδειας προστασίας μητρότητας ασκείται με αίτηση που υποβάλει η ίδια η δικαιούχος ή δι’ αντιπροσώπου στην αρμόδια υπηρεσία του ΟΑΕΔ εντός 60 ημερών από τη λήξη των ανωτέρω αδειών.

Το ποσό επιδότησης

Κατά τη διάρκεια της ως άνω ειδικής άδειας ο ΟΑΕΔ υποχρεούται να καταβάλλει στην εργαζόμενη μητέρα μηνιαίως ποσό ίσο με τον κατώτατο μισθό, όπως αυτός κάθε φορά καθορίζεται, καθώς και αναλογία Δώρων εορτών και επιδόματος αδείας, με βάση το προαναφερόμενο ποσό. Όσον αφορά στο επίδομα αδείας, ο εργοδότης καταβάλει τη διαφορά που προκύπτει από την καταβαλλόμενη από τον ΟΑΕΔ αναλογία επιδόματος αδείας, ενώ η καταβολή τόσο των αποδοχών, όσο και του επιδόματος αδείας γίνεται παράλληλα με την άσκηση του δικαιώματος της εργαζόμενης σε ετήσια κανονική άδεια. Η δε υποχρέωση του εργοδότη για καταβολή Δώρων Πάσχα και Χριστουγέννων περιορίζεται στο διάστημα προ και μετά του 9μηνου της ειδικής άδειας προστασίας μητρότητας που γίνεται σύμφωνα με τις διατάξεις της ΚΥΑ 19040/1981.

Ασφάλιση

Ο χρόνος της ειδικής άδειας προστασίας μητρότητας λογίζεται ως χρόνος ασφάλισης στον κλάδο σύνταξης του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, νυν ΕΦΚΑ. Ο ΟΑΕΔ υποχρεούται να αποδίδει στο ΙΚΑ-ΕΤΑΜ τις προβλεπόμενες εισφορές για τον κλάδο σύνταξης, παρακρατώντας την προβλεπόμενη εργατική εισφορά που βαρύνει τον εργαζόμενο μαζί με την εργοδοτική εισφορά που βαρύνει τον ΟΑΕΔ.

Πηγή: dikaiologitika.gr

Το άρθρο Ειδική άδεια μητρότητας: Τι αλλάζει για όσες έκαναν αίτηση μετά τις 26 Μαΐου 2022-Με τρεις τρόπους μπορεί να λάβουν τους τρεις μήνες αύξησης της ειδικής παροχής μητρότητας οι μητέρες. εμφανίστηκε πρώτα στο ΑΘΗΝΑΪΚΑ ΝΕΑ.