Υπό αξιολόγηση βρίσκονται τα αποτελέσματα της πιλοτικής εφαρμογής του νέου επιδόματος ανεργίας, στο οποίο συμμετέχουν περίπου 15.000 άνεργοι, καθώς το σύστημα προετοιμάζεται για γενικευμένη εφαρμογή μέσα στους επόμενους μήνες. Το νέο πλαίσιο αλλάζει ριζικά τον τρόπο υπολογισμού της επιδότησης, με το μηνιαίο ποσό να μπορεί να φτάσει έως και τα 1.375 ευρώ.
Το νέο σύστημα επιδότησης ανεργίας, το οποίο βρίσκεται ακόμη σε δοκιμαστική φάση, έχει σχεδιαστεί ώστε να είναι εμπροσθοβαρές: υψηλότερη ενίσχυση τους πρώτους μήνες και σταδιακή μείωση ανά τρίμηνο, με στόχο –όπως αναφέρεται– την ταχύτερη επανένταξη των δικαιούχων στην αγορά εργασίας.
Παρά τις μεταβολές στη δομή του επιδόματος, προβλέπεται ότι κανένας δικαιούχος δεν θα λαμβάνει συνολικά μικρότερο ποσό σε σχέση με το ισχύον καθεστώς για την περίοδο των 12 μηνών επιδότησης.
Η πιλοτική εφαρμογή αφορά συνολικά περίπου 15.000 ανέργους, οι οποίοι εντάχθηκαν μέσω διαδικασίας τυχαιοποιημένης ελεγχόμενης δοκιμής, με κριτήρια όπως ηλικία, φύλο και τόπος κατοικίας. Βασική προϋπόθεση επιλογής ήταν το νέο επίδομα να είναι συνολικά πιο συμφέρον από το υφιστάμενο.
Σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο, το σημερινό επίδομα ανεργίας, μετά και την αύξηση του κατώτατου μισθού, ανέρχεται στα 565 ευρώ. Ο αλγόριθμος του νέου συστήματος υπολογίζει παράλληλα το ποσό τόσο με το παλιό όσο και με το νέο καθεστώς, επιλέγοντας αυτόματα την ευνοϊκότερη εκδοχή για τον δικαιούχο.
Η πιλοτική περίοδος ξεκίνησε τον Απρίλιο του 2025 και έχει παραταθεί έως τις 30 Ιουνίου 2026, ενώ χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης με συνολικό προϋπολογισμό 100 εκατομμυρίων ευρώ.
Μέχρι στιγμής, περισσότεροι από 15.000 άνεργοι συμμετέχουν στο πρόγραμμα και λαμβάνουν ενισχυμένα ποσά, με ορισμένους να φτάνουν στο ανώτατο όριο των 1.375 ευρώ μηνιαίως. Το επίδομα αποτελεί συνδυασμό σταθερού και μεταβλητού τμήματος, ενώ η διάρκεια της επιδότησης μπορεί να φτάσει έως και τους 24 μήνες, με προϋπόθεση τουλάχιστον 175 ημέρες ασφάλισης.
Το νέο μοντέλο δίνει μεγαλύτερη έμφαση στην εργασιακή ιστορία και τις εισφορές του δικαιούχου, καθώς το τελικό ποσό διαμορφώνεται ανάλογα με τα ένσημα και τις αποδοχές. Όσο περισσότερα τα έτη ασφάλισης και οι αποδοχές, τόσο υψηλότερη η ενίσχυση· ενώ σε αντίθετη περίπτωση το ποσό μειώνεται αναλογικά.
Κομβικό στοιχείο του νέου πλαισίου είναι και η σύνδεση του επιδόματος με την ενεργή αναζήτηση εργασίας. Οι άνεργοι οφείλουν να αποδέχονται προτάσεις απασχόλησης που αντιστοιχούν στο προφίλ τους, καθώς η άρνηση τριών κατάλληλων προτάσεων εργασίας οδηγεί σε απώλεια του δικαιώματος επιδότησης.
Παράλληλα, το επίδομα θα καταβάλλεται μέσω προπληρωμένης κάρτας, με δυνατότητα ανάληψης μετρητών έως 50%, ενώ το υπόλοιπο θα δαπανάται μέσω ηλεκτρονικών συναλλαγών στην Ελλάδα και στην ΕΕ, με εξαιρέσεις όπως τα τυχερά παιχνίδια και η αγορά όπλων.
Το επίδομα θα δηλώνεται κανονικά στη φορολογική δήλωση, αλλά θα προβλέπεται απαλλαγή από φόρο εισοδήματος εφόσον τα συνολικά εισοδήματα του δικαιούχου δεν υπερβαίνουν τις 10.000 ευρώ ετησίως.
Η τελική αξιολόγηση της πιλοτικής εφαρμογής αναμένεται να καθορίσει την πλήρη ενεργοποίηση του νέου συστήματος, το οποίο φιλοδοξεί να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο παρέχεται η στήριξη στους ανέργους.
