Από την 1η Ιανουαρίου 2026 εφαρμόζεται το νέο θεσμικό πλαίσιο για την ετήσια άδεια των εργαζομένων, εισάγοντας μεγαλύτερη ευελιξία στη χορήγησή της και μειώνοντας τη γραφειοκρατία για τις επιχειρήσεις, χωρίς να καταργούνται βασικές ασφαλιστικές δικλείδες.
Σε ισχύ βρίσκεται από την Πρωτοχρονιά το νέο καθεστώς για τη χορήγηση της ετήσιας κανονικής άδειας, το οποίο δίνει στους εργαζομένους περισσότερες επιλογές ως προς τον τρόπο και τον χρόνο λήψης της. Πλέον, με έγγραφη αίτηση, ο εργαζόμενος μπορεί να κατανέμει την άδειά του σε περισσότερα χρονικά διαστήματα, προσαρμόζοντάς τη στις προσωπικές ή οικογενειακές του ανάγκες.
Βασική προϋπόθεση παραμένει ότι ένα τμήμα της άδειας πρέπει να χορηγείται συνεχόμενα και να περιλαμβάνει τουλάχιστον πέντε εργάσιμες ημέρες για όσους εργάζονται με πενθήμερο ή έξι εργάσιμες ημέρες για όσους απασχολούνται με εξαήμερο σύστημα εργασίας.
Ο χρόνος χορήγησης της άδειας εξακολουθεί να αποτελεί προϊόν συμφωνίας μεταξύ εργοδότη και εργαζομένου. Καμία από τις δύο πλευρές δεν έχει το δικαίωμα να επιβάλει μονομερώς τον χρόνο λήψης ή χορήγησής της. Σε περίπτωση διαφωνίας, η αρμόδια αρχή για την επίλυση του ζητήματος παραμένει η Επιθεώρηση Εργασίας.
Παράλληλα, δίνεται πλέον η δυνατότητα ηλεκτρονικής τήρησης αρχείου αιτήσεων άδειας. Από το 2026 καταργείται η υποχρέωση προαναγγελίας της άδειας στο πληροφοριακό σύστημα «Εργάνη» και αντικαθίσταται από απολογιστική δήλωση, η οποία υποβάλλεται τον μήνα που ακολουθεί τη χορήγησή της. Η αλλαγή αυτή περιορίζει αισθητά τη διοικητική επιβάρυνση για τις επιχειρήσεις.
Μέχρι πρότινος, η ετήσια άδεια έπρεπε κατά κανόνα να λαμβάνεται ενιαία, ενώ η κατάτμησή της επιτρεπόταν μόνο κατόπιν αιτήματος του εργαζομένου και υπό αυστηρές προϋποθέσεις. Με το νέο πλαίσιο, η δυνατότητα κατάτμησης κατοχυρώνεται αποκλειστικά με πρωτοβουλία του εργαζομένου, καταργώντας την αντίστοιχη ευχέρεια του εργοδότη, εξέλιξη που εκτιμάται ότι μπορεί να δημιουργήσει οργανωτικές προκλήσεις σε ορισμένους κλάδους.
Διατηρείται, ωστόσο, η ρύθμιση σύμφωνα με την οποία το 50% των εργαζομένων κάθε επιχείρησης πρέπει να λαμβάνει άδεια κατά το διάστημα Μαΐου – Σεπτεμβρίου, πρόβλεψη που χαρακτηρίζεται από αρκετούς ξεπερασμένη σε σχέση με τις σύγχρονες ανάγκες της αγοράς εργασίας.
Σε ό,τι αφορά τη διάρκεια της άδειας, αυτή εξακολουθεί να χορηγείται αναλογικά με βάση τον χρόνο απασχόλησης. Η πλήρης ετήσια άδεια αντιστοιχεί σε 20 εργάσιμες ημέρες για πενθήμερη εργασία και 24 για εξαήμερη, για 12 μήνες συνεχούς απασχόλησης. Ο εργοδότης υποχρεούται έως τις 31 Μαρτίου του επόμενου ημερολογιακού έτους να έχει χορηγήσει την άδεια που αναλογεί στον χρόνο απασχόλησης του εργαζομένου.
Κατά το δεύτερο έτος απασχόλησης, η άδεια αυξάνεται κατά μία εργάσιμη ημέρα για κάθε επιπλέον έτος, έως τις 22 ημέρες στο πενθήμερο και τις 26 στο εξαήμερο. Από το τρίτο ημερολογιακό έτος και εφεξής, ο μισθωτός δικαιούται το σύνολο της ετήσιας άδειάς του σε οποιοδήποτε χρονικό σημείο του έτους.
Επιπλέον, εξακολουθούν να ισχύουν οι ειδικές προβλέψεις για εργαζομένους με μακρόχρονη υπηρεσία. Όσοι συμπληρώνουν 10 έτη στον ίδιο εργοδότη ή 12 έτη συνολικής προϋπηρεσίας δικαιούνται αυξημένη άδεια, ενώ μετά τη συμπλήρωση 25 ετών υπηρεσίας προβλέπεται μία επιπλέον εργάσιμη ημέρα.
Το νέο πλαίσιο σηματοδοτεί μια ουσιαστική αλλαγή στη διαχείριση της ετήσιας άδειας, επιχειρώντας να συνδυάσει την ευελιξία για τους εργαζομένους με τη λειτουργικότητα των επιχειρήσεων.
