Στις 19:00 η πανηγυρική εκδήλωση για τον Άγιο Δημήτριο και την απελευθέρωση της πόλης.
Με την παρουσία του Προέδρου της Δημοκρατίας, Κωνσταντίνου Τασούλα, θα πραγματοποιηθεί τη Δευτέρα 26 Οκτωβρίου 2026 ο επίσημος εορτασμός στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, με αφορμή τρεις σημαντικές επετείους για την πόλη και τη χώρα.
Η εκδήλωση είναι αφιερωμένη στον πολιούχο Άγιο Δημήτριο, στην 114η επέτειο της απελευθέρωσης της Θεσσαλονίκης και στο Έπος του 1940, συνδέοντας τη θρησκευτική παράδοση με την ιστορική μνήμη.
Η πανηγυρική τελετή θα αρχίσει στις 19:00, στην Αίθουσα Τελετών του ΑΠΘ, με ομιλίες και μουσικό πρόγραμμα.
Κεντρικός ομιλητής θα είναι ο διακεκριμένος ιστορικός Sir Roderick Beaton, ο οποίος θα εκφωνήσει τον πανηγυρικό της ημέρας με θέμα «Από τον Άγιο Δημήτριο στο “Όχι” του Μεταξά».
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας στην επίσημη τελετή
Η παρουσία του Κωνσταντίνου Τασούλα προσδίδει ιδιαίτερο θεσμικό χαρακτήρα στον εορτασμό, ο οποίος αποτελεί μέρος των καθιερωμένων εκδηλώσεων της Θεσσαλονίκης για την 26η και την 28η Οκτωβρίου.
Η πόλη τιμά κάθε χρόνο στις 26 Οκτωβρίου τον Άγιο Δημήτριο, ενώ την ίδια ημέρα συμπληρώνεται η επέτειος της απελευθέρωσής της από την οθωμανική κυριαρχία, το 1912.
Φέτος συμπληρώνονται 114 χρόνια από την απελευθέρωση της Θεσσαλονίκης, γεγονός που αποτελεί βασικό σημείο αναφοράς του επίσημου εορτασμού.
Η εκδήλωση στο Αριστοτέλειο εντάσσεται επίσης στο πλαίσιο των εορτασμών για την εθνική επέτειο της 28ης Οκτωβρίου 1940.
Ο πανηγυρικός από τον ιστορικό Sir Roderick Beaton
Ξεχωριστή θέση στο πρόγραμμα θα έχει η ομιλία του Sir Roderick Beaton, ομότιμου καθηγητή της Έδρας Κοραή Νεοελληνικής και Βυζαντινής Ιστορίας, Γλώσσας και Λογοτεχνίας του King’s College London.
Ο διακεκριμένος ακαδημαϊκός θα αναπτύξει το θέμα «Από τον Άγιο Δημήτριο στο “Όχι” του Μεταξά».
Η ομιλία θα συνδέσει διαφορετικές περιόδους της ελληνικής ιστορίας, από τη βυζαντινή παράδοση της Θεσσαλονίκης μέχρι τα γεγονότα του 1940.
Ο Roderick Beaton έχει αφιερώσει σημαντικό μέρος του επιστημονικού του έργου στη μελέτη της ελληνικής ιστορίας, της νεοελληνικής λογοτεχνίας και της ιστορικής εξέλιξης του ελληνικού κόσμου.
Η συμμετοχή του δίνει στην τελετή και έναν ιδιαίτερο ακαδημαϊκό χαρακτήρα.
Το πρόγραμμα της εκδήλωσης στο ΑΠΘ
Η τελετή θα ξεκινήσει με την απόδοση του Απολυτικίου του Αγίου Δημητρίου από τη Χορωδία «Γιάννης Μάντακας» του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου, υπό τη διεύθυνση της Εριφύλης Δαμιανού.
Στη συνέχεια, θα ακολουθήσει η προσφώνηση του πρύτανη του ΑΠΘ, καθηγητή Κυριάκου Αναστασιάδη.
Το κεντρικό μέρος της εκδήλωσης θα περιλαμβάνει τον πανηγυρικό λόγο του Sir Roderick Beaton.
Το μουσικό πρόγραμμα θα πραγματοποιηθεί με τη συμμετοχή της Χορωδίας «Γιάννης Μάντακας», του Χορωδιακού Εργαστηρίου του Τμήματος Μουσικών Σπουδών και της Συμφωνικής Ορχήστρας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου.
Με τον συνδυασμό ομιλιών και μουσικών εκτελέσεων, το Πανεπιστήμιο θα τιμήσει τις επετείους που συνδέονται με την ιστορική ταυτότητα της Θεσσαλονίκης.
Η σημασία της 26ης Οκτωβρίου για τη Θεσσαλονίκη
Η 26η Οκτωβρίου έχει διπλή σημασία για τη Θεσσαλονίκη.
Αποτελεί την ημέρα εορτασμού του Αγίου Δημητρίου, πολιούχου της πόλης, αλλά και την ημερομηνία της απελευθέρωσής της το 1912, κατά τη διάρκεια του Α΄ Βαλκανικού Πολέμου.
Ο Άγιος Δημήτριος κατέχει ιδιαίτερη θέση στη θρησκευτική και πολιτιστική παράδοση της Θεσσαλονίκης, ενώ ο ιστορικός ναός του αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα μνημεία της βυζαντινής κληρονομιάς της.
Η επέτειος της απελευθέρωσης υπενθυμίζει την ένταξη της πόλης στο ελληνικό κράτος και τα γεγονότα που καθόρισαν τη νεότερη ιστορία της.
Η σύνδεση των δύο αυτών γεγονότων με το Έπος του 1940 αποτελεί καθιερωμένο στοιχείο των εορταστικών εκδηλώσεων του Οκτωβρίου.
Οι υπόλοιπες εκδηλώσεις της 26ης Οκτωβρίου
Πέρα από την τελετή στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο, το επίσημο πρόγραμμα της ημέρας περιλαμβάνει εκδηλώσεις σε διάφορα σημεία της Θεσσαλονίκης.
Στις 08:00 έχει προγραμματιστεί η έπαρση της σημαίας στον Λευκό Πύργο, με την απόδοση 21 κανονιοβολισμών.
Στις 11:00 θα πραγματοποιηθεί η επίσημη δοξολογία για την απελευθέρωση της πόλης στον Ιερό Ναό Αγίου Δημητρίου, παρουσία του Προέδρου της Δημοκρατίας και εκπροσώπων της πολιτειακής, πολιτικής, στρατιωτικής και αυτοδιοικητικής ηγεσίας.
Οι εορτασμοί θα συνεχιστούν τις επόμενες ημέρες και θα κορυφωθούν στις 28 Οκτωβρίου, με τη μεγάλη στρατιωτική παρέλαση στη Θεσσαλονίκη.
