Πιλοτική συνεργασία με την Περιφέρεια Κρήτης και τους Δήμους για την αξιοποίηση δορυφορικών δεδομένων στην προστασία των παραλιών πρότεινε ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Δημήτρης Παπαστεργίου, στο συνέδριο Rethymno Blue Shield.
Τη δυνατότητα αξιοποίησης των ελληνικών μικροδορυφόρων για την παρακολούθηση των ακτογραμμών της Κρήτης ανέδειξε ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Δημήτρης Παπαστεργίου, κατά τη συμμετοχή του στο συνέδριο Rethymno Blue Shield, που διοργανώθηκε από τον Δήμο Ρεθύμνης.
Ο υπουργός πρότεινε την έναρξη πιλοτικής συνεργασίας με την Περιφέρεια Κρήτης και τους Δήμους, ώστε τα δορυφορικά δεδομένα να αξιοποιηθούν για την καταγραφή των μεταβολών στις ακτές και τον σχεδιασμό παρεμβάσεων προστασίας τους.
Η πρόταση παρουσιάστηκε στο πλαίσιο συζήτησης για τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Τοπική Αυτοδιοίκηση εξαιτίας της κλιματικής κρίσης, με τον Δημήτρη Παπαστεργίου να ευχαριστεί τον δήμαρχο Ρεθύμνης, Γιώργο Μαρινάκη, για τη διοργάνωση του συνεδρίου.
Οι μαθητές έφεραν στο προσκήνιο το μέλλον των παραλιών
Ιδιαίτερη θέση στη συζήτηση είχε η μαθητική εργασία «Η παραλία του Ρεθύμνου μέσα από τα μάτια των παιδιών: Όσα ζούμε, όσα μας ανησυχούν, όσα ονειρευόμαστε».
Μαθητές της πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης παρουσίασαν μέσα από ζωγραφιές, κείμενα και προσωπικές παρατηρήσεις τη σχέση τους με τις παραλίες της πόλης.
Ανάμεσα στα ζητήματα που ανέδειξαν ήταν η ανάγκη για καθαρές και ελεύθερα προσβάσιμες ακτές, η προστασία των αμμοθινών, των κρίνων της θάλασσας και της τοπικής βιοποικιλότητας.
Ο υπουργός συνεχάρη τους μαθητές και τους εκπαιδευτικούς, επισημαίνοντας τη σημασία των μηνυμάτων που μπορούν να μεταφέρουν τα παιδιά για το περιβάλλον και την καθημερινότητα των τοπικών κοινωνιών.
MyCoast: Περίπου 63.000 καταγγελίες από το 2024
Συνδέοντας τις ανησυχίες των μαθητών με τις ψηφιακές δυνατότητες που έχουν στη διάθεσή τους οι πολίτες, ο Δημήτρης Παπαστεργίου αναφέρθηκε στην εφαρμογή MyCoast.
Μέσω της εφαρμογής, οι πολίτες μπορούν να ενημερώνονται για τις παραχωρήσεις αιγιαλού και παραλίας και να υποβάλλουν καταγγελίες για πιθανές παραβάσεις.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε ο υπουργός, από την έναρξη λειτουργίας της εφαρμογής το 2024 έως το 2026 έχουν υποβληθεί περίπου 63.000 καταγγελίες.
Όπως σημείωσε, ζητούμενο παραμένει η ισορροπία ανάμεσα στην τουριστική ανάπτυξη, την ελεύθερη πρόσβαση στις παραλίες και την προστασία των παράκτιων οικοσυστημάτων.
Πώς μπορούν οι δορυφόροι να βοηθήσουν στην προστασία των ακτών
Ο Δημήτρης Παπαστεργίου εξήγησε ότι η παρακολούθηση των ακτογραμμών μέσω δορυφορικών εικόνων μπορεί να αποτυπώσει τη μετατόπισή τους σε βάθος χρόνου.
Τα δεδομένα αυτά θα μπορούσαν να προσφέρουν στις τοπικές αρχές μια τεκμηριωμένη εικόνα των αλλαγών που παρατηρούνται στις παραλίες, βοηθώντας στον σχεδιασμό έργων προστασίας και αποκατάστασης.
Διευκρίνισε, πάντως, ότι οι δορυφορικές παρατηρήσεις από μόνες τους δεν αρκούν για την πιστοποίηση της διάβρωσης, καθώς χρειάζεται να συνδυάζονται με πρόσθετα γεωλογικά δεδομένα.
Σύμφωνα με τον υπουργό, η Ελλάδα διαθέτει πλέον 18 μικροδορυφόρους και νανοδορυφόρους, στο πλαίσιο του Εθνικού Προγράμματος Μικροδορυφόρων.
Ανάμεσά τους περιλαμβάνονται θερμικοί δορυφόροι για τον εντοπισμό πυρκαγιών, δορυφόροι ραντάρ SAR που μπορούν να παρατηρούν την επιφάνεια της Γης ακόμη και τη νύχτα ή με νεφοκάλυψη, καθώς και οπτικοί δορυφόροι για την καταγραφή περιβαλλοντικών μεταβολών.
Τεχνητή Νοημοσύνη και ανοιχτά δεδομένα για τους Δήμους
Στο συνέδριο παρουσιάστηκαν επίσης οι δυνατότητες του ελληνικού υπερυπολογιστή «Δαίδαλος», ο οποίος σχεδιάζεται να υποστηρίξει πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα και νεοφυείς επιχειρήσεις στην ανάπτυξη εφαρμογών Τεχνητής Νοημοσύνης.
Ο υπουργός ανέφερε ως παράδειγμα τη δυνατότητα μιας νεοφυούς επιχείρησης στο Ρέθυμνο να αξιοποιήσει τις υποδομές του για την ανάπτυξη μοντέλου παρακολούθησης της βιοποικιλότητας στις παραλίες.
Παράλληλα, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, η εθνική πύλη data.gov.gr διαθέτει περίπου 22.800 σύνολα ανοιχτών δεδομένων, ενώ αναμένεται να προστεθούν πληροφορίες από 120 επιπλέον μετεωρολογικούς σταθμούς.
Ψηφιακή καταγραφή ζημιών από φυσικές καταστροφές
Ο Δημήτρης Παπαστεργίου παρουσίασε ακόμη το Digispect, το ψηφιακό σύστημα καταγραφής ζημιών από φυσικές καταστροφές, το οποίο αναπτύχθηκε σε συνεργασία με το αρμόδιο υπουργείο Πολιτικής Προστασίας.
Το σύστημα αξιοποιεί 43 διαλειτουργικότητες με δημόσιες υπηρεσίες και μητρώα, όπως η ΑΑΔΕ και το Κτηματολόγιο, με στόχο την ταχύτερη διεκπεραίωση των διαδικασιών και την καλύτερη ενημέρωση των πληγέντων για την πορεία των αιτήσεών τους.
Η πρόταση για πιλοτική αξιοποίηση δορυφορικών δεδομένων στην Κρήτη αποτελεί, προς το παρόν, πρωτοβουλία που διατυπώθηκε στο συνέδριο και όχι ανακοινωμένη συμφωνία υλοποίησης. Εφόσον προχωρήσει, θα μπορούσε να προσφέρει στην Τοπική Αυτοδιοίκηση νέα εργαλεία για την παρακολούθηση και προστασία των ακτών.
