Σε νέα εποχή ελέγχων και διασταυρώσεων περνά η ακίνητη περιουσία στη χώρα, με την ενεργοποίηση του Μητρώου Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ), το οποίο αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία έως τα τέλη Ιουνίου. Το νέο ψηφιακό εργαλείο της ΑΑΔΕ φιλοδοξεί να δημιουργήσει για πρώτη φορά έναν ενιαίο φάκελο για κάθε ακίνητο στην Ελλάδα, ενσωματώνοντας δεδομένα από το Ε9, το Κτηματολόγιο και άλλες βάσεις πληροφοριών.
Μέσω του νέου συστήματος, οι φορολογικές αρχές θα έχουν τη δυνατότητα να πραγματοποιούν αυτοματοποιημένες διασταυρώσεις, εντοπίζοντας αδήλωτα ακίνητα, αποκλίσεις μεταξύ δηλωμένων και πραγματικών στοιχείων, αλλά και περιπτώσεις πολιτών που λαμβάνουν επιδόματα χωρίς να πληρούν τα προβλεπόμενα περιουσιακά κριτήρια.
Στο επίκεντρο των ελέγχων μπαίνουν τα κοινωνικά επιδόματα και οι κρατικές ενισχύσεις που συνδέονται με την ακίνητη περιουσία. Η επιστροφή ενός ενοικίου ετησίως, το στεγαστικό και το φοιτητικό επίδομα, καθώς και το Κοινωνικό Οικιακό Τιμολόγιο, θα περνούν πλέον από το «φίλτρο» του ΜΙΔΑ, με στόχο να περιοριστούν φαινόμενα καταχρηστικής λήψης παροχών από φορολογουμένους που εμφανίζουν χαμηλή περιουσιακή εικόνα, ενώ διαθέτουν αδήλωτα ακίνητα ή εκτάσεις.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στον τομέα των αγροτικών ενισχύσεων. Το νέο σύστημα θα διασταυρώνει στοιχεία για τις επιλέξιμες εκτάσεις, τις μισθώσεις και το ιδιοκτησιακό καθεστώς των αγροτεμαχίων, ενώ παράλληλα δημιουργείται ψηφιακός γεωχωρικός χάρτης της χώρας. Μέσα από δορυφορικές εικόνες και εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης, οι αρμόδιες υπηρεσίες θα μπορούν να αποτυπώνουν με μεγαλύτερη ακρίβεια τις εκτάσεις που δικαιούνται επιδοτήσεις.
Το ΜΙΔΑ αναμένεται να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο και στη χορήγηση φοροαπαλλαγών τα επόμενα χρόνια. Από το 2027, το σύστημα θα χρησιμοποιείται για την πιστοποίηση των προϋποθέσεων έκπτωσης ή απαλλαγής από τον ΕΝΦΙΑ, κυρίως σε περιπτώσεις κύριας κατοικίας σε μικρούς οικισμούς. Μέχρι σήμερα, η σχετική πληροφορία αντλούνταν κυρίως από τις δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος, ωστόσο πλέον θα διασταυρώνεται αυτόματα μέσω του νέου μητρώου.
Η νέα βάση δεδομένων θα περιλαμβάνει αναλυτικά στοιχεία για κάθε ακίνητο, όπως το είδος, την επιφάνεια, τη θέση, τον όροφο, τη χρήση, την κατάσταση ηλεκτροδότησης και το καθεστώς μίσθωσης ή παραχώρησης. Για πρώτη φορά, οι ιδιοκτήτες θα κληθούν να δηλώσουν με σαφήνεια αν ένα ακίνητο χρησιμοποιείται ως κύρια ή δευτερεύουσα κατοικία, επαγγελματική έδρα, βραχυχρόνια μίσθωση ή αν παραμένει κενό.
Η καταγραφή των κενών κατοικιών αποτελεί έναν ακόμη βασικό στόχο του οικονομικού επιτελείου, το οποίο επιδιώκει να αποκτήσει σαφή εικόνα του διαθέσιμου στεγαστικού αποθέματος που θα μπορούσε να επιστρέψει στην αγορά, σε μια περίοδο έντονης πίεσης στο κόστος στέγασης.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΑΑΔΕ, οι ιδιοκτήτες ακινήτων στη χώρα ανέρχονται σε περίπου 7,15 εκατομμύρια φυσικά και νομικά πρόσωπα, ενώ η συνολική αντικειμενική αξία της ακίνητης περιουσίας υπολογίζεται στα 785,2 δισεκατομμύρια ευρώ. Παράλληλα, περισσότεροι από 428.000 φορολογούμενοι διαθέτουν ασφαλισμένες κατοικίες έναντι φυσικών καταστροφών, ενώ περίπου 579.000 δηλώνουν κύρια κατοικία σε οικισμούς με πληθυσμό έως 1.500 κατοίκους.
