Η κατάσταση του ακινήτου, οι όροι της μίσθωσης, οι λογαριασμοί και οι οικονομικές υποχρεώσεις χρειάζονται προσεκτικό έλεγχο πριν από την οριστική συμφωνία.
Η αναζήτηση κατοικίας προς ενοικίαση αποτελεί για πολλά νοικοκυριά μια απαιτητική διαδικασία, ιδιαίτερα σε περιοχές όπου η διαθεσιμότητα ακινήτων είναι περιορισμένη και τα ζητούμενα μισθώματα υψηλά.
Η επιλογή ενός διαμερίσματος δεν εξαρτάται μόνο από την τιμή, την τοποθεσία και τα τετραγωνικά μέτρα. Η πραγματική κατάσταση του ακινήτου, οι όροι της μίσθωσης και οι πρόσθετες οικονομικές υποχρεώσεις μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά την καθημερινότητα του ενοικιαστή.
Πριν από την υπογραφή του μισθωτηρίου, είναι σημαντικό να εξετάζονται τόσο τα χαρακτηριστικά της κατοικίας όσο και οι συμφωνίες που πρόκειται να δεσμεύσουν τις δύο πλευρές.
Η κατάσταση του ακινήτου
Η επίσκεψη στο ακίνητο αποτελεί βασικό στάδιο της διαδικασίας.
Οι ενδιαφερόμενοι χρειάζεται να ελέγχουν την κατάσταση των τοίχων, των δαπέδων, των κουφωμάτων και των εγκαταστάσεων.
Σημάδια υγρασίας, μούχλας, φθορές σε πόρτες και παράθυρα ή εμφανή προβλήματα στις υδραυλικές εγκαταστάσεις μπορεί να απαιτούν περαιτέρω διερεύνηση.
Η καλή εμφάνιση ενός διαμερίσματος δεν σημαίνει απαραίτητα ότι όλες οι εγκαταστάσεις λειτουργούν σωστά.
Θέρμανση και ψύξη
Το σύστημα θέρμανσης αποτελεί σημαντικό παράγοντα, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για παλαιότερη κατοικία.
Οι ενδιαφερόμενοι πρέπει να γνωρίζουν εάν υπάρχει κεντρική ή αυτόνομη θέρμανση, ποιο καύσιμο χρησιμοποιείται και εάν ο εξοπλισμός λειτουργεί.
Αντίστοιχα, η ύπαρξη κλιματιστικών δεν εξασφαλίζει από μόνη της ότι το ακίνητο μπορεί να θερμανθεί ή να ψυχθεί οικονομικά.
Η ενεργειακή απόδοση, η μόνωση και η κατάσταση των κουφωμάτων επηρεάζουν το κόστος διαβίωσης.
Η ενεργειακή κατηγορία
Το Πιστοποιητικό Ενεργειακής Απόδοσης αποτελεί σημαντική πληροφορία για την ενεργειακή συμπεριφορά ενός ακινήτου και απαιτείται στις περιπτώσεις που προβλέπει η νομοθεσία.
Η ενεργειακή κατάταξη μπορεί να δώσει μια γενική εικόνα για την αποδοτικότητα της κατοικίας.
Δεν αποτελεί, ωστόσο, ακριβή πρόβλεψη του λογαριασμού ρεύματος ή της δαπάνης θέρμανσης, καθώς η πραγματική κατανάλωση εξαρτάται και από τη χρήση.
Το ύψος του ενοικίου
Το μηνιαίο μίσθωμα πρέπει να καθορίζεται με σαφήνεια.
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται σε όρους που προβλέπουν μελλοντικές αναπροσαρμογές.
Οι δύο πλευρές πρέπει να γνωρίζουν εάν προβλέπεται αύξηση, πότε μπορεί να εφαρμοστεί και με ποιον τρόπο υπολογίζεται.
Οι προφορικές διαβεβαιώσεις είναι προτιμότερο να αποτυπώνονται στους συμφωνημένους όρους, ώστε να περιορίζονται οι πιθανότητες μελλοντικής διαφωνίας.
Η διάρκεια της μίσθωσης
Για τις μισθώσεις κατοικίας στην Ελλάδα ισχύουν ειδικοί κανόνες σχετικά με την ελάχιστη νόμιμη διάρκεια.
Κατά κανόνα, η μίσθωση κύριας κατοικίας έχει ελάχιστη διάρκεια τριών ετών, ακόμη και εάν έχει συμφωνηθεί μικρότερο χρονικό διάστημα, με τις ειδικότερες προβλέψεις και εξαιρέσεις του ισχύοντος πλαισίου.
Οι ενδιαφερόμενοι πρέπει να διακρίνουν τη διάρκεια που αναγράφεται στο συμφωνητικό από τις διατάξεις που εφαρμόζονται υποχρεωτικά.
Η εγγύηση
Η εγγύηση αποτελεί συνηθισμένο στοιχείο των συμφωνιών ενοικίασης.
Πριν από την καταβολή της, είναι σημαντικό να διευκρινίζεται το ποσό, ο σκοπός και οι όροι επιστροφής της.
Η εγγύηση δεν πρέπει να συγχέεται αυτομάτως με το τελευταίο μηνιαίο ενοίκιο.
Η καταγραφή της κατάστασης του ακινήτου κατά την παράδοση μπορεί να βοηθήσει στην αποφυγή διαφωνιών για τυχόν φθορές όταν λήξει η μίσθωση.
Οι επισκευές
Ένα ζήτημα που συχνά προκαλεί προστριβές αφορά την ευθύνη για τις επισκευές.
Η αντιμετώπιση σοβαρών προβλημάτων στις εγκαταστάσεις δεν είναι ίδια με την αποκατάσταση ζημιών που προκύπτουν από ακατάλληλη χρήση.
Η κατανομή των υποχρεώσεων εξαρτάται από τη φύση της βλάβης, τους νόμιμους κανόνες και τους έγκυρους όρους της συμφωνίας.
Για τον λόγο αυτό, είναι χρήσιμο να διευκρινίζεται από την αρχή η κατάσταση του εξοπλισμού και να καταγράφονται οι ήδη υπάρχουσες φθορές.
Οι λογαριασμοί παροχών
Πριν από την εγκατάσταση, πρέπει να αποσαφηνίζεται η κατάσταση των παροχών ηλεκτρικού ρεύματος, νερού και φυσικού αερίου, όπου υπάρχει.
Ο ενδιαφερόμενος χρειάζεται να γνωρίζει εάν οι παροχές είναι ενεργές, εάν απαιτείται αλλαγή ονόματος ή νέα σύμβαση και ποιες διαδικασίες πρέπει να ακολουθηθούν.
Η καταγραφή των ενδείξεων των μετρητών κατά την παράδοση του ακινήτου βοηθά στον διαχωρισμό των καταναλώσεων.
Η δήλωση στην ΑΑΔΕ
Η μίσθωση ακινήτου συνοδεύεται από τις προβλεπόμενες φορολογικές διαδικασίες.
Ο εκμισθωτής υποβάλλει ηλεκτρονικά τη δήλωση πληροφοριακών στοιχείων μίσθωσης, σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες.
Ο μισθωτής πρέπει να ελέγχει τα στοιχεία που τον αφορούν και να προβαίνει στις ενέργειες που προβλέπονται από τη διαδικασία.
Η ηλεκτρονική δήλωση δεν υποκαθιστά απαραίτητα την ανάγκη ύπαρξης σαφών ιδιωτικών συμφωνιών για τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των δύο πλευρών.
Η παράδοση των κλειδιών
Κατά την παράδοση της κατοικίας είναι χρήσιμο να πραγματοποιείται ένας τελικός έλεγχος.
Η καταγραφή των ενδείξεων των μετρητών, του αριθμού των κλειδιών και της κατάστασης του εξοπλισμού μπορεί να αποδειχθεί σημαντική.
Φωτογραφίες από εμφανείς προϋπάρχουσες φθορές, με τη γνώση των εμπλεκομένων, μπορούν επίσης να βοηθήσουν στην τεκμηρίωση.
Η σημασία της συμφωνίας
Η ενοικίαση κατοικίας αποτελεί μια σημαντική οικονομική και πρακτική δέσμευση.
Η προσεκτική ανάγνωση των όρων, ο έλεγχος της κατάστασης του ακινήτου και η αποσαφήνιση των οικονομικών υποχρεώσεων μειώνουν την πιθανότητα μελλοντικών προβλημάτων.
Όταν υπάρχουν ασυνήθιστοι ή ασαφείς όροι, η αναζήτηση κατάλληλης νομικής συμβουλής πριν από την υπογραφή μπορεί να αποτρέψει δυσάρεστες εκπλήξεις.
