Ένα νέο κεφάλαιο στη στρατιωτική συνεργασία Ηνωμένων Πολιτειών και Πολωνίας βρίσκεται υπό διαμόρφωση, καθώς η Βαρσοβία προωθεί τη δημιουργία μόνιμης αμερικανικής στρατιωτικής βάσης στο έδαφός της. Το σχέδιο προβλέπει, σε βάθος χρόνου, την παρουσία έως και 15.000 Αμερικανών στρατιωτικών στην Πολωνία, με περίπου 4.000 έως 5.000 να εγκαθίστανται μόνιμα στη νέα βάση και ακόμη 10.000 έως 11.000 να παραμένουν στη χώρα μέσω εκ περιτροπής ανάπτυξης. Η τελική απόφαση, ωστόσο, δεν έχει ληφθεί ακόμη από την Ουάσινγκτον.
Η συζήτηση για μια μόνιμη αμερικανική βάση στην Πολωνία δεν είναι καινούργια. Η Βαρσοβία επιδιώκει εδώ και χρόνια να ενισχύσει τη σταθερή παρουσία αμερικανικών δυνάμεων, θεωρώντας τη στρατιωτική συνεργασία με τις ΗΠΑ βασικό στοιχείο της αμυντικής της πολιτικής.
Η προσπάθεια επανήλθε δυναμικά στο προσκήνιο το 2026, όταν η πολωνική κυβέρνηση υπέβαλε επίσημη πρόταση προς το αμερικανικό υπουργείο Άμυνας. Τον Ιούνιο, ο Πολωνός υπουργός Άμυνας Βλαντισλάβ Κοσινιάκ-Κάμις ανακοίνωσε ότι η αμερικανική πλευρά είχε απαντήσει θετικά στην πρόταση για μόνιμη στρατιωτική εγκατάσταση, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι είχε ληφθεί η τελική απόφαση.
Έκτοτε, οι συζητήσεις έχουν περάσει σε πιο συγκεκριμένο επίπεδο. Αμερικανική αντιπροσωπεία επισκέφθηκε την Πολωνία τον Σεπτέμβριο, εξετάζοντας τις υφιστάμενες υποδομές και πιθανές τοποθεσίες για την ενισχυμένη αμερικανική παρουσία. Οι δύο πλευρές έχουν συμφωνήσει σε ένα πλαίσιο περαιτέρω διαπραγματεύσεων, ενώ οι συνομιλίες βασίζονται στη Συμφωνία Ενισχυμένης Αμυντικής Συνεργασίας που υπέγραψαν ΗΠΑ και Πολωνία το 2020.
Από τους 10.000 στους 15.000
Η Πολωνία φιλοξενεί ήδη περίπου 10.000 Αμερικανούς στρατιωτικούς, κυρίως στο πλαίσιο εκ περιτροπής ανάπτυξης. Η νέα πρόταση αλλάζει την κλίμακα της παρουσίας, καθώς προβλέπει συνδυασμό μόνιμα εγκατεστημένων και περιστρεφόμενων δυνάμεων.
Σύμφωνα με τον υφυπουργό Άμυνας της Πολωνίας, Στανίσλαβ Βζιόντεκ, το μακροπρόθεσμο σενάριο που εξετάζει η Βαρσοβία προβλέπει συνολικά περίπου 15.000 Αμερικανούς στρατιωτικούς. Από αυτούς, 4.000 έως 5.000 θα μπορούσαν να υπηρετούν μόνιμα στη νέα βάση, ενώ άλλοι 10.000 έως 11.000 θα βρίσκονται στη χώρα με καθεστώς εκ περιτροπής ανάπτυξης.
Η ανάπτυξη, σύμφωνα με την πολωνική πλευρά, δεν θα πραγματοποιηθεί μονομιάς. Θα απαιτηθούν νέες υποδομές, ειδική νομοθεσία και σημαντική χρηματοδότηση. Το κόστος προετοιμασίας της βάσης εκτιμάται ότι θα ξεπεράσει τα 15 δισ. ζλότι, ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 4 δισ. δολάρια.
Η τοποθεσία παραμένει ανοιχτή
Ένα από τα βασικά ζητήματα που παραμένουν υπό συζήτηση είναι η ακριβής τοποθεσία της εγκατάστασης. Οι Πολωνοί αξιωματούχοι έχουν επιβεβαιώσει ότι υπάρχει ήδη μικρή λίστα πιθανών περιοχών, ενώ η τελική επιλογή θα γίνει σε συνεργασία με την αμερικανική πλευρά.
Η κυβέρνηση της Βαρσοβίας έχει προτείνει την ανάπτυξη της βάσης σε περιοχή της δυτικής Πολωνίας, ενώ οι Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν ήδη πραγματοποιήσει επισκέψεις για την αξιολόγηση των διαθέσιμων υποδομών.
Παράλληλα, η Πολωνία επιδιώκει η νέα αμερικανική παρουσία να συνδεθεί με ευρύτερες στρατιωτικές υποδομές,
